Danıştay, YGM Lehine Kararı Bozdu

Son Güncellenme Tarihi: 2.08.2018
Yusuf ÖLÇEN

Yusuf ÖLÇEN

Yetkilendirilmiş Gümrük Müşaviri

Yazarın Diğer Yazıları

Davanın konusu: 07.10.2016 tarihli ve 29850 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Gümrük Genel Tebliğinin (Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği) (Seri No: 6); "Sorumluluk" başlıklı 22. Maddesinin, birinci fıkrasının (k) bendinin ve "Geçiş Hükmü" başlıklı Geçici 1. Maddesi hakkında “Yürütmenin durdurulması” ve “iptali “ istemi.

6 Seri No.lu YGM-Gümrük Genel Tebliği
22/1(k) Bağlı bulunulan Gümrük ve Ticaret Bölge Müdürlüğü dışındaki gümrük idarelerinin denetimi altındaki antrepolarla tespit sözleşmesi yapmamak. (22.11.2017 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 05.07.2017 tarihli ve Y.D.İtiraz No:2017/524 sayılı kararı ile yürütmesi durdurulmuştur.)



GEÇİCİ MADDE 1
–(22.11.2017 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 05.07.2017 tarihli ve Y.D.İtiraz No:2017/524 sayılı kararı ile yürütmesi durdurulmuştur.)

(1) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenmiş sözleşmeler, Gümrük Genel Tebliği (Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği) (Seri No:2) kapsamında 31/12/2016 tarihine kadar geçerlidir.

(2) Gümrük Genel Tebliği (Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği) (Seri No:2) çerçevesinde verilen yetki belgeleri 31/12/2016 tarihine kadar geçerlidir. Bu tarihe kadar yenileme başvurusunda bulunulmaması durumunda mevcut belgeler hükümsüz sayılır ve ayrıca sistem üzerinden iptal edilir. Yenileme başvurularının değerlendirilmesi aşamasında başvuru sahiplerinin 5 inci maddede yer alan koşulları taşıyıp taşımadıkları kontrol edilir.

(3) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce gerçekleştirilen iş akitleri, 31/12/2016 tarihine kadar 20 nci maddenin birinci fıkrası hükümlerine uygun hale getirilir.



 (4) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce kurulmuş bulunan yetkilendirilmiş gümrük müşavirliği şirketleri ortaklık yapısı, 31/12/2016 tarihine kadar 5 inci maddenin ikinci ve üçüncü fıkralarına uygun hale getirilir.

SÜREÇ:
1. Danıştay 15 Dairesi “Yürütmenin durdurulması” istemini 09.03.2017 tarihinde RED etmiştir.

2. Danışta İdari dava Daireleri mahkemenin bu kararını kaldırarak 6 no.lu Tebliğin22/1-k Maddesi ile Geçici 2 nci Maddesinin yürütmesinin durdurulmasına karar vermiştir.

3. Danıştay 15 Dairesi, bu kez aynı konuyla ilgili “iptal talebini”17.04.2018 tarihinde esastan ele alarak; 6 no.lu Tebliğin22/1-k Maddesi ile Geçici 2 nci Maddesinin İPTALİNE karar vermiştir.

BU KONUDAKİ YASAL MEVZUATIN İZLEDİĞİ SEYİR
GK’nun 10/1(c) Maddesinde; gümrük idaresinin, gümrük mevzuatının doğru olarak uygulanması için gerekli gördüğü bütün önlemleri alabileceği, bu çerçevede eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulmasına ilişkin gerekli gördüğü bir kısım tespit işlemlerinin, belirleyeceği niteliklere sahip gümrük müşavirleri eliyle yürütülmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.,

Bu yetkiye dayalı olarak davalı idare tarafından 07/10/2009 günlü, 27369 (mükerrer) sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gümrük Yönetmeliği ile "Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği" kurumunu oluşturmuştur.

GY’nin, dava konusu Tebliğ ile aynı tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Gümrük Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 30. maddesi ile yeniden düzenlenen mülga 574. Maddesinde YGM’nin tanımı yapılarak, Bakanlıkça belirlenen tespit işlemlerine ilişkin usul ve esaslar ile YGM’nin çalışma usul ve esaslarının Bakanlıkça yayımlanan tebliğ ve genelgelerle belirleneceği yönünde değişiklik yapılmıştır.



KARAR GEREKÇESİ
1. Normlar hiyerarşisinde yasalardan sonra gelen yönetmelikler bir yasa hükmüne dayalı olarak hazırlanır ve yasa hükümlerine açıklık getirilmesi suretiyle bu yasa hükümlerinin uygulamaya geçirilmesi amaçlanır.

2. Diğer yandan, normlar hiyerarşisindeki düzenleme soyuttan somuta doğru kademeli bir sistem içermektedir.

3. Yasa koyucu düzenleyeceği konularda genel prensipleri belirler ve bunun uygulanmasını, yürütmeye bir başka ifadeyle idarelere bırakır. Bu asli düzenleme yetkisinin yasama organına ait olmasının doğal bir sonucudur.

4. İdareler, normlar hiyerarşisine aykırı olmayacak şekilde, kamu hizmetlerini yerine getirmede etkinliğin sağlanması için gerekli önlemleri alma, bu kapsamda düzenleyici işlemler yapma yetkisine sahip olduklarından, kamu hizmetlerinin hangi koşullar altında ve nasıl yürütüleceğini önceden saptamak her zaman mümkün olmadığı için, gelişen durumlara göre ortaya çıkan ihtiyaçları karşılayabilmek amacıyla yönetmeliklerle ve daha alt düzenleyici işlemler olan tebliğ ve genelgelerle düzenleme yapmak hususunda takdir yetkisine sahip bulunmaktadırlar.

5. Ancak, idarelerin yönetmelik ve daha alt düzenleyici işlemler ile düzenleme yetkisi yasama organının çizdiği sınırlar içinde, başta Anayasa olmak üzere, kanun, tüzük gibi üst hukuk normlarına aykırı olmamak kayıt ve şartına bağlı olarak gerçekleşebilir.

6. Öğretide de türevsel bir yetki olarak kabul edilen idarelerin düzenleme yetkisinin, üst normlarla getirilen hükümleri kısıtlayacak bir şekilde kullanılamayacağı İdare Hukukunun en temel prensiplerindendir.

7. Mevzuat yapma tekniği açısından da, idarenin yasayla kendisine verilmiş olan görevleri idari metinlerle düzenlerken, bu görevlerin gerektirdiği teknik detayların belirlenmesi noktasında da, takdir hakkına sahip olduğu, ancak bu takdir hakkının keyfiyeti ifade etmediği açık olup, kamu yararı ve kamu düzenine uygun olarak kullanılması gerektiği tartışmasızdır.

8. Dava konusu Tebliğ hükümleri ile düzenlenen hususların ise üst normlarla, YGM’lere tanınan yetkilerde sınırlamalara giden ve yine üst normlarda bulunmayan sorumluluk ve yükümlülükler getiren hususlar olduğu dikkate alındığında, tebliğ ile düzenlenemeyecekleri açık olup, bu nedenle dava konusu düzenlemelerde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.

KARAR
Açıklanan nedenlerle, 07.10.2016 tarihli ve 29850 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Gümrük Genel Tebliğinin (Yetkilendirilmiş Gümrük Müşavirliği) (Seri No: 6) 22. maddesinin (k) bendinin ve Geçici 1. maddesinin İPTALİNE, 17/04/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. 

Verilen karar ile, YGM’ler de bölge sınırlaması ile ilgili düzenleme, YGM’lerin çalışabileceği antrepo sayısının 2 genel antrepo olmak üzere en fazla 4 antrepo ile sözleşme imzalanabileceği hükmü, AN6, AN7 ve AN8 kodlu sözleşmelerin en fazla iki yıl sözleşme imzalanabilir hükümü YGM’ler lehine iptal edildi. 

Yusuf ÖLÇEN

Danıştay Karar metnine ulaşmak için tıklayınız.
Yorumlar
İlk Yorumu Siz Yapın
Yorumunuz
Diğer Köşe Yazıları