Geri Kazanım Katkı Payları Sorunları ve Çözümleri

Son Güncellenme Tarihi: 23.04.2019
Kamuoyunda “poşet” kanunu olarak bilinen uygulama; 10.12.2018 tarihli 30621 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 7153 sayılı Kanun ile 2872 sayılı Çevre Kanununa “Ek 11 nci madde” ilave edilmesiyle hayatımıza ve ulusal vergi mevzuatımıza girdi. Değişikliğe ilişkin uygulama için yönetmelik yayımlanması beklenirken aynı madde (EK madde 11) 22.02.2019 tarihli 30693 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 7166 sayılı Kanun ile uygulamaya girmeden tekrar değişiklik yapıldı.

Geri Kazanım Katkı Payı ve Gümrük Beyannamesi
EK 11’inci maddenin ikinci fıkrasından sonra ayrıca yeni fıkra eklendi. 2872 sayılı Çevre Kanununda; 7153 ve 7166 sayılı kanunlarla yapılan değişiklikle; Geri Kazanım Katkı Payı, EK 1 sayılı listede yer alan eşyanın ithal edildiği tarihi takip eden ayın sonrasında ödenmesini kapsıyor. Özellikle belirtmeliyim ki; Geri Kazanım Katkı Payı, gümrük beyannamesi ile ödenmesi söz konusu değildir. Bununla birlikte, sektörümüzdeki müşavirlik firmalarına olası etkisinden ve uygulama öncesi muhtemel sorunlar ve çözüm önerilerimi paylaşmak istiyorum.



Katılım Paylarının Ödenmesi
Çevre Kanunun “Geri Kazanım Katkı Payı” başlıklı Ek 11’inci maddesinin en son haline göre: “Geri kazanım katılım payları ürünün piyasaya sürüldüğü/ithal edildiği tarihi takip eden ayın yirmi dördüncü günü sonuna kadar ilgililerin gelir veya kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine, gelir veya kurumlar vergisi mükellefiyeti bulunmayanlar tarafından ise Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından belirlenecek vergi dairesine beyan edilerek aynı ayın sonuna kadar ödenir. Katılım payının süresinde beyan edilmediğinin veya eksik beyan edildiğinin tespiti halinde beyan edilmeyen veya eksik beyan edilen katılım payının bir ay içinde ödenmesi gerektiği ilgiliye tebliğ edilir…


Geri kazanım katılım payı beyannamelerinin verilme sürelerini; kapsama girenlerin sektörleri, gayrisafi iş hasılatları, istihdam edilen işçi sayıları dikkate alınarak il ve ilçe sınırları itibarıyla ayrı ayrı veya birlikte aylık, üç aylık veya altı aylık dönemler halinde tespit etmeye; beyannamelerin şekil, içerik ve eklerini belirlemeye, beyannamelerin elektronik ortamda gönderilmesine zorunluluk getirmeye, bu beyannamelerin yetki verilmiş gerçek veya tüzel kişiler aracı kılınarak gönderilmesi hususunda izin vermeye, bu kişileri aracı kılmaya veya zorunlu tutmaya ve uygulamaya ilişkin usul ve esasları belirlemeye, Bakanlığın görüşünü alarak, Hazine ve Maliye Bakanlığı yetkilidir.” Olarak yayımlandı.


Ayrıca 7166 sayılı Kanun ile 2872 sayılı Çevre Kanununda yapılan diğer bir değişiklik ise “Geçici Madde 4’ün” ilavesi oldu. Bu maddeye göre; Ek 11’inci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca 2019 yılının Ocak ve Şubat aylarında verilmesi gereken beyannameler 24/04/2019 (bu tarih dahil) kadar verileceği ve bu beyanlar üzerine ödenmesi gereken geri kazanım payları 30/04/2019 tarihi mesai saati bitimine kadar ödeneceği yönünde bir değişiklik yapıldı. Ancak; Mart ayı ithalatları da Ek Madde 11’e göre 24/04/2018 tarihi itibariyle ” normal olarak beyan edilerek ödenecek.



Makalenin başında da belirttiğim üzere Geri Kazanım Katkı Payları ithalat sonrasında ödenecektir. Bununla birlikte ithalatçı firmalar, Geri Kazanım Katkı Payı’nı Vergi dairelerine beyanı için istatistiki bilgi ve bu eşyalara ait gümrük beyannamelerini sektörde hizmet veren Gümrük Müşavirliği firmalarından talep edecektir. Yine Vergi Dairesi de elektronik erişim ile beyannameler ile Geri Kazanım Katkı Payı Beyanlarını kontrol etmek için kullanılması söz konusu olabilecektir.

Yaşanabilecek Sorunlar
Çevre Kanunun Ek 11’de belirttiği listede yer alan eşyalarla ilgili olarak uygulamada çıkabilecek sorunlar aşağıda belirtmek isterim.

- Eşyaların GTİP olarak belirlenmemesi,
- Lastikler ( bisiklet, çocuk pusetleri için lastiklerinin dahil olup olmadığı,)
- Plastik ambalaj, metal ambalaj, kompozit ambalaj, cam ambalajların ithalatında eşyanın boş ve dolu olmasında göre Geri Kazanım Katkı Payı ödenip ödenmeyeceği ile ithalatında (Tarife Yorum Kuralı 5/a ve 5/b maddeleri uyarınca) asıl eşya ile birlikte ambalaj maddeleri birlikte sınıflandırıldığından ithalat beyannamelerinde istatistiki veri olarak sunulamayacağı,
- İlaç kutu ve şişelerinin ambalajsız ithalatı,
- İhracat sonrası geri gelen eşya kapsamında işlem yapılan eşya için Geri Kazanım katkı payı kapsamında beyanda bulup bulunmayacağı,

Çözüm önerileri olarak;
GTİP’ tespit edilen eşyaların GTİP olarak ta listede yer alması, Ambalaj malzemelerinin özellikle içecek maddelerinin dolu ambalajlar içinde ithalatı yapılması durumunda gümrük beyannamesinin 44 nolu hanesine Geri Kazanım Katkı Payı için adet beyanı yapılması, ilaç kutu ve şişeleri için ise eşyanın insan sağlığında kullanılması, eşyanın ithalatın özel düzenek gerektirmesi durumu göz önüne alınarak ilaç cinsi eşyaların ithalatını (yerli üretim için piyasaya arzında da) yapan firmalara mahsus olmak yıllık “maktu vergi” uygulanması, her yıl 5 Haziranda kutlanan Çevre Günü anısına katkı olarak ta; ambalajıyla, külü ve izmariti ile çevreye zarar veren dumansız hava sahası kapsamında havayı kirleten tütün ve sigara paketlerinin ithalat ve piyasaya arz edilmesinde, ayrıca cikletlerde (Singapur’da eczanaden kimlik bilgisi ile satın alınıp kullanılabiliyor) Geri Kazanım Katkı Payı alınmalıdır. 04.04.2019 tarihli 30735 sayılı Resmi Gazete’de Hazine ve Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı) nca GERİ KAZANIM KATILIM PAYI BEYANNAMESİ GENEL TEBLİĞ yayımlanmıştır. Bu Tebliğ sadece poşetleri kapsamaktadır. 2 nci bir tebliğ ile poşet dışında yer alan eşyaların beyanı duyurulması beklenmektedir. Bu Tebliğ’de;
Çevre Kanun EK 11 de belirtilen listedeki eşyalar GTİP olarak belirlenmediğinden Vergi Dairelerince gümrük beyannamesi aranılmaksızın Geri Kazanım Katkı Payı tahakkuku yapılması, ithalat eşyasına yönelik Geri Kazanım Katkı Paylarının 4 aylık dönemler halinde verilmesi ve ödenmesi, Yetkilendirilmiş Gümrük Müşaviri Raporu sunularak Vergi Dairesine beyanda bulunulabilmesi uygulamada çıkacak sorunları önleyebilir. Geri Kazanım Katkı Payı, mevcut limitleri ve yapısı, ÖTV ve KDV matrahını etkilemesi nedeniyle gümrük beyannamesinde tahsil edilmemesi yönündeki uygulamaya devam edilmesi gerekir. 1985 öncesinde, Geri Kazanım Katkı Payı’na benzer şekilde “Belediye Hissesi” gümrük beyannamesi ile tahsilatında uygulama yapılmış, KDV kanunu yürürlüğe girmesi ile kaldırılmıştır.

Recai HERGÜN
Gümrük Müşaviri
Yorumlar
İlk Yorumu Siz Yapın
Yorumunuz
Diğer Köşe Yazıları