Konteyner Demurajı ve KDV

Son Güncellenme Tarihi: 19.05.2017
Sezai KAYA

Sezai KAYA

Gümrük Müşaviri

Yazarın Diğer Yazıları

Sürastarya adı altında düzenlenen demuraj (demurrage) gemi ile yapılan taşımacılık faaliyetinde malların tahmil ve tahliyesinin geç yapılması nedeniyle geminin makul bir sürenin üzerinde meşgul edilmesi gerekçesiyle taşıyana taşıtan tarafından yapılan bir ek ödeme olup, bu ödeme kural olarak bedelin içinde mütalaa edilmektedir.

Konteyner taşımacılığında da söz konusu olan bu demuraj ödemeleri üç aşamada ortaya çıkabilir.

1) Yükleme limanında geç yükleme nedeniyle
2) Türkiye limanında geç boşaltma ve/veya liman sahasından konteyneri geç çıkartma nedeniyle
3) Konteyneri boşaltıp geri teslim edilmesi için tayin edilen sürenin aşılması nedeniyle (fabrika sahasında konteynerin 10-15 gün beklemesi gibi)

Maliye Bakanlığı B.07.0.GEL.0.55/5514-399/24977 sayılı 03/06/2004 tarihli özelgesinde demuraj ödemelerinin 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 14. maddesi hükmünce taşımacılık istisnası kapsamında değerlendirileceğini ve bu nedenle ödeme üzerinden KDV hesaplanmaması gerektiğini ifade etmiştir.

Bu özelgede çerçevesinde, Türkiye limanlarında ortaya çıkan demuraj istisna kapsamında değerlendirilmelidir. Öte yandan yükleme limanındaki demuraj Türkiye’de ortaya çıkmadığı için KDV’nin konusuna girmemektedir. KDV’nin konusuna girmeyen bir işlemi istisna kapsamına almanın da bir anlamı yoktur.

Dolayısıyla, yükleme limanında ortaya çıkan demurajı gümrük kıymetine ve dolayısıyla KDV matrahına, Türkiye limanında ortaya çıkan demurajdan serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil tarihine kadar olanının KDV matrahına dahil edilmesi gerekmektedir. Tescil tarihinden sonra ortaya çıkanların dahil edilmesine gerek bulunmamaktadır.

Ancak ne var ki, 3. durumdaki, yani konteynerin boşaltma süresinin aşılması ve taşıyıcı firmaya geç teslim edilmesi nedeniyle ortaya çıkan demurajın KDV’ye tabi olup olmayacağı net değildir. Net olmayan bu durum nedeniyle KDV tefkifatı yapılmak ve 2 nolu KDV beyannamesi verilmektedir.

Ancak bizim düşüncemiz bu tip ödemelerin KDV’nin konusuna giren bir hizmet olduğu ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 14. maddesi uyarınca taşımacılık istisnası kapsamında değerlendirilmesi gerektiği yönündedir.

Zira mezkur özelgede, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 14. maddesinde yer alan istisna kapsamına yabancı bir ülkede başlayıp Türkiye'den geçerek yabancı bir ülkede sona eren, yabancı bir ülkede başlayıp Türkiye'de sona eren ve Türkiye'de başlayıp yabancı bir ülkede sona eren taşıma işlerinin girdiği, konteyner demurajının da taşımacılık istisnası kapsamına giren işlemlerden olduğu ifade edilmektedir. Buradaki “Türkiye’de sona eren” ifadesinden fabrika sahasında ortaya çıkan demurajın da istisna kapsamına dahil edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.

Bu düşüncenin karayolu taşımacılığında dorsenin/kamyonun geç boşaltılması durumun da ortaya çıkan demuraja da teşmil edilebileceği kanaatindeyiz.

Sezai KAYA
E. Gümrük ve Ticaret Müfettişi
Yorumlar
İlk Yorumu Siz Yapın
Yorumunuz
Diğer Köşe Yazıları