YYS Süre Rehberi

Son Güncellenme Tarihi: 26.02.2021
Mehmet Altay YEGİN

Mehmet Altay YEGİN

Gümrük Müşaviri

Yazarın Diğer Yazıları

Ülkemizde 2009 yılında 5911 sayılı Kanunla Gümrük Kanunu’na eklenen hükümle ve 10.01.2013 tarih ve 28524 sayılı Resmî Gazete ’de yayımlanan “Gümrük İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliği” ile YYS süreci başlatılmıştır. 2021 Şubat ayı itibarıyla, YYS sertifikası sahibi firma sayısı 543’e ulaşmış bulunmaktadır. Ayrıca bu statüyü elde etmek isteyen işletmelerin sayısı da her geçen gün artmaktadır.

Sertifika sahibi işletme sayısı arttıkça basitleştirme uygulamaları da yeni sertifika talepleri de doğru orantılı olarak arttı. Artan taleplerin kamuya iletilmesi amacıyla, sertifika sahibi işletmeler tek çatı altında "Yetkilendirilmiş Yükümlü (AEO) Derneği’nde bir araya geldi.

YYS sertifikası sahibi kuruluşları bir araya getirmek, aralarında bilgi alışverişi, dayanışma ve eşgüdüm sağlamak, YYS kapsamında yararlanılan hak ve uygulamaların geliştirilmesi konusunda öneriler geliştirmek ve bu yolla dış ticaretin gelişmesine katkıda bulunmak amacıyla kurulan Yetkilendirilmiş Yükümlü (AEO) Derneği faaliyetlerine hız kesmeden devam etmektedir.

Gümrük yükümlülüklerini yerine getiren, kayıt sistemi düzenli ve izlenebilir olan, mali yeterlilik, emniyet ve güvenlik standartlarına sahip bulunan, kendi oto kontrolünü yapabilen güvenilir firmalara gümrük işlemlerinde birtakım kolaylık ve imtiyazlar tanıyan uluslararası bir statü belgesidir. Bu statü belgesinin getirdiği sorumluluklar kapsamında süreler önem arz etmektedir.

Bu bağlamda; Yetkilendirilmiş Yükümlü sertifika sahibi olmak isteyen ve sertifika sahibi olan firmalar için süreler aşağıda gün, ay ve yıl olarak belirtilmiştir.

Gün,
  •  Sertifika sahibi şirkete, devir suretiyle sertifika sahibi olmayan bir başka şirketin katılması durumunda, sertifika sahibi şirket tarafından devir alma işleminin tescil edildiği tarihi izleyen 5 iş günü içerisinde gümrük idaresine bildirilir. Bu tarihi izleyen 60 iş günü içerisinde yeniden sertifika başvurusunda bulunulması gerekir.

  •  ISO 9001 ve ISO 27001 sertifikalarının sertifika sahibinden kaynaklanan nedenler dışında herhangi bir nedenle geçerliliğini kaybettiğinin Bölge Müdürlüğünce öğrenildiği tarihten itibaren 5 iş günü içerisinde, sertifika sahibine bu belgelerin 6 ay içerisinde tamamlanması için bildirimde bulunulur. ISO 9001 ve ISO 27001 sertifikalarının, süresi içinde yenilenmemeleri nedeniyle geçerliliklerini yitirmiş olduğunun Bölge Müdürlüğünce öğrenildiği tarihten itibaren 5 iş günü içerisinde bildirilir.
  • İbraz edilmesi gereken ISO sertifikalarının eksik ya da geçersiz olduğunun ya da ya da uygun olmadığının Bölge Müdürlüğünce tespit edilmesi halinde, sertifika sahibine bu belgelerin 6 ay içerisinde tamamlanması için 5 iş günü içinde bildirimde bulunulur.
  •  Ön izlemede, sertifika sahibi firmanın ibraz ettiği ISO sertifikalarının eksik ya da geçersiz olduğunun ya da uygun olmadığının tespit edilmesi halinde, sertifika sahibine bu belgelerin 6 ay içerisinde tamamlanması için 5 iş günü içinde bildirimde bulunulur.
  • YYS başvurusunun ön incelemesi, başvurunun genel evrak kaydına alınmasını takiben ilgili bölge müdürlüğü tarafından 15 iş günü içinde tamamlanır. Bu süre başvuru sahibine bilgi verilmesi kaydıyla 15 iş günü uzatılabilir.
  •  Başvuru sahibine bildirilen diğer eksiklikler için bunlara ilişkin bildirimin yapıldığı tarihi müteakip en geç 45 iş günü içinde tamamlanması gerekmektedir. Tamamlanan eksik belgeler, genel evrak kaydına alınmasını takiben en geç 10 iş günü içerisinde incelenir.
  • Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan ön inceleme neticesinde koşulların tümünün sağlandığının tespit edilmesi halinde, 5 iş günü içerisinde Genel Müdürlüğe Ek-2’de yer alan soru formu ile diğer belgeler gönderilir.
  • Ön inceleme değerlendirme formu ile soru formunun kayıtlara alınmasını müteakip Genel Müdürlükçe 30 iş günü içerisinde soru formu içerisinde yer alan bilgilerin tam ve yeterli olup olmadığı incelenir. Bu süre başvuru sahibine bilgi verilmesi kaydıyla 15 iş günü uzatılabilir.
  •  Genel Müdürlük tarafından yapılan inceleme neticesinde soru formunda yer alan bilgilerin eksik veya yetersiz olduğunun tespiti halinde, incelemenin bitimini müteakip 5 iş günü içerisinde durum başvuru sahibine bildirilerek bildirim tarihinden itibaren 40 iş günü içerisinde eksik veya yetersiz olduğu tespit edilen hususlar giderilecek şekilde soru formunun yeniden düzenlenerek başvurunun yapıldığı bölge müdürlüğü ile Genel Müdürlüğe ibraz edilmesi istenilir. Belirtilen süre içerisinde ibraz edilen soru formu 20 iş günü içerisinde Genel Müdürlük tarafından incelenir.
  •  İhracatta yerinde gümrükleme izni, izinli gönderici yetkisi, izinli alıcı yetkisi, ithalatta yerinde gümrükleme izni kapsamında yetki sahiplerince tesis eklenilmesi talebi halinde, başvurunun ilgili bölge müdürlüğünün genel evrak kaydına alınmasını müteakip 5 iş günü içerisinde Ek-18’de yer alan tesis ekleme formu Genel Müdürlüğe gönderilir.
  • Genel Müdürlük tarafından olumlu değerlendirmeye ilişkin işlem sürelerinin bitimini müteakip 10 iş günü içerisinde yerinde inceleme yapmak üzere sonradan kontrol yetkilisi görevlendirilmesine ilişkin işlemler tamamlanır. 
  • Sonradan kontrol yetkilisi tarafından 90 iş günü içerisinde evraklar incelenir. Bu süre içerisinde bu koşullardan bir veya daha fazlasının sağlanmadığı ancak verilecek ek süre içerisinde tespit edilen eksikliklerin giderilebileceğine ilişkin başvuru sahibi tarafından taahhütte bulunulması halinde, bu eksikliklerin giderilmesi için başvuru sahibine 90 iş gününe kadar ek süre tanınır.
  • Yapılan ön inceleme sırasında, ibrazı istenilen soru formunun süresi içerisinde ibraz edilmemesi veya süresi içerisinde ibraz edilmiş ancak bildirilen eksik veya yetersiz bulunan hususların giderilmediğinin Genel Müdürlük tarafından tespit edilmiş olması halinde, bildirilen başvurunun yapıldığı bölge müdürlüğü tarafından 5 iş günü içerisinde başvurunun reddedildiği başvuru sahibine bildirilerek başvuru dosyası iade edilir. 
  • Yapılan yerinde incelemede, koşullardan herhangi birinin sağlanmadığının tespit edilmesi halinde, bildirimi müteakip başvurunun yapıldığı bölge müdürlüğü tarafından 5 iş günü içerisinde başvurunun reddedildiği başvuru sahibine bildirilerek başvuru dosyası iade edilir.
  • Yetkilendirilmiş yükümlü sertifikası düzenlendiği tarihten sonraki ilk iş gününde geçerli hale gelir.
  • Ticaret unvanı, adres, ticaret siciline kayıtlı olunan yer ve/veya ticaret sicil numarasından birinde değişiklik olması halinde, değişikliğin Ticaret Sicil Gazetesinde veya Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Sicil Gazetesinde yayımlandığı tarihi, vergi numarası değişikliği olması halinde, değişikliğin ilgili vergi dairesince sertifika sahibine bildirildiği tarihi izleyen 5 iş günü içerisinde birinci fıkra uyarınca sertifikada kayıtlı bilgilerde değişiklik yapılması başvurusunda bulunulması gerekir.
  • Sertifika sahibi firmada Yönetim kurulu üyeleri, sermayesinin yüzde on ve fazlasına sahip gerçek kişiler ile gümrük ve dış ticaret işlemlerinde temsil yetkisini haiz çalışanlarda, yeni kişilerin görevlendirilmiş olması halinde, bu durum sertifika sahibince Ek-1/A’da yer alan başvuru formu ile değişikliğin yapıldığı tarihi izleyen 5 iş günü içerisinde sertifikayı düzenlemiş olan bölge müdürlüğüne bildirilir. Şirket ortaklığına alınan, şirketin yönetim kurulunda görevlendirilen veya gümrük ve dış ticaret işlemlerinde temsil yetkisi verilen yeni kişiler için ise adli sicil belgeleri ve duruma göre uygun beyan formları bu fıkrada belirtilen bildirimin yapıldığı tarihi izleyen 30 iş günü içerisinde ibraz edilir.
  • Mevcut tesislerin fiziki yapısında değişiklik yapılması ya da bu nitelikte yeni tesis açılması veya kiralanması halinde, bu durum sertifika sahibince Ek-1/A’da yer alan başvuru formu ile bu tesislerin faaliyete geçtikleri tarihi izleyen 5 iş günü içerisinde sertifikayı düzenlenmiş olan bölge müdürlüğüne bildirilir.
  • Yetkilendirilmiş yükümlü sertifikası alındıktan sonra faaliyete geçen tesisler ithalat ve ihracat eşyasına yönelik işlemlerin fiilen başladığı tarihi izleyen 5 iş günü içerisinde sertifikayı düzenlenmiş olan bölge müdürlüğüne bildirilir.
  • Yetkilendirilmiş yükümlü sertifikası alınmasında ya da sonrasında herhangi bir aşamada bildirilmiş olan ancak kapladığı alan, dış sınırları, giriş çıkış noktaları gibi fiziki unsurlarında esaslı değişiklik yapılmış olan tesislerin bildirimi, yapılan değişikliğin tamamlanarak faaliyete geçirildiği tarihi izleyen 5 iş günü içerisinde sertifikayı düzenlenmiş olan bölge müdürlüğüne bildirilir.

Tesislere ilişkin bildirim ile ilgili olarak yetkili bölge müdürlüğünce;

a) İlgili bölge müdürlüğünün genel evrak kaydına alınmasını müteakip 15 iş günü içerisinde bölge müdürü veya bölge müdür yardımcısının başkanlık edeceği yeter sayı ve yetkinlikte personelden oluşan bir inceleme heyeti oluşturulur.
b) Heyet tarafından, 30 iş günü içerisinde bildirime konu olan tesislerin koşulları sağlayıp sağlamadığına ilişkin olarak yerinde inceleme yapılır.
c) Tesisin bulunduğu yere en yakın gümrük müdürlüğünün başka bir bölge müdürlüğüne bağlı olması halinde, tesis bildiriminin yapıldığı bölge müdürlüğünce, bildirimin kayda alındığı tarihten itibaren 5 iş günü içerisinde tesisin bulunduğu yere en yakın gümrük müdürlüğünün bağlı bulunduğu bölge müdürlüğüne inceleme yapılmak üzere talepte bulunulur.
d) Koşulları karşıladığının tespiti halinde, durum Ek-24’te yer alan tesis bildirimi ve tesis yeterlilik tespit formunun kayda alındığı tarihten itibaren 5 iş günü içerisinde sertifika sahibine bildirilir. İncelenen tesisin sayılan koşulları karşılamadığının tespiti halinde, verilecek ek süre içerisinde tespit edilen eksikliklerin giderilebileceğine ilişkin sertifika sahibi tarafından taahhütte bulunulması halinde, bu eksikliklerin giderilmesi için başvuru sahibine 45 iş gününe kadar ek süre tanınır. Verilen ek sürenin bitimini müteakip 20 iş günü içerisinde tespit edilen eksikliklerin giderilip giderilmediği incelenir.
  • Sertifika için aranan koşullardan herhangi birinin artık karşılanmadığının sertifika sahibince bildirilmesi durumunda ilgili bölge müdürlüğünce eksikliklerin düzeltilmesi ve/veya durumun açıklanmasını teminen bildirim tarihinden başlamak üzere 30 gün süre verilir. Sertifika sahibi, birinci fıkrada belirtilen durumu verilen 30 günlük süre içinde düzeltmezse veya ilgili bölge müdürlüğü yükümlünün durumu düzeltmek üzere gerekli önlemleri almasına imkân vermek amacıyla yetkilendirilmiş yükümlü statüsünü 30 gün için askıya alır ve durumu ilgili yükümlüye bildirir.
  • Sertifika için aranan koşullardan herhangi birinin artık karşılanmadığının sertifika sahibi tarafından herhangi bir bildirimde bulunulmadan gümrük idaresince tespit edilmesi ya da kamunun emniyet ve güvenliğine, kamu sağlığına veya çevreye karşı tehdidin niteliği veya seviyesi itibarıyla gerek görüldüğünde askıya alma derhal uygulanır. Sertifika sahibinin eksikliklerin giderilebileceğine dair bilgi ve belge sunması kaydıyla ilgili bölge müdürlüğünce 30 gün süreyle uzatılabilir.
  • Transit işlemlerinde rejim hak sahibi olan sertifika sahibinin bilgisi dışında, kanun ve uluslararası anlaşmalarla ithali, ihracı veya transiti yasaklanmış eşyanın taşınması veya karayolu taşıtı ya da konteynerlerin insan ticareti veya göçmen kaçakçılığına konu edilmesi veya bunlara teşebbüs edilmesi nedeniyle, araç sürücüsü hakkında cumhuriyet savcılığı tarafından dava açılmış olması halinde sertifika 30 gün süreyle askıya alınır.
  • ISO 9001 ve ISO 27001 belgeleri ile ilgili Bölge Müdürlüğü tarafından belirtilen süreler içerisinde ibraz edilmemiş olması halinde, sertifika 30 gün süreyle askıya alınır. Askıya alma süresi, sertifika sahibinin eksikliklerin giderilebileceğine dair bilgi ve belge sunması kaydıyla, ilgili bölge müdürlüğünce 30 gün süreyle uzatılabilir.
Ay,
  • Başvuru sırasında Yönetim kurulu üyeleri, sermayesinin yüzde on ve fazlasına sahip gerçek kişiler ile gümrük ve dış ticaret işlemlerinde temsil yetkisini haiz çalışanları için, sayılan suçlardan hüküm giymediklerine dair başvuru tarihinden geriye dönük en geç 2 ay içerisinde resmî kuruma verilmek üzere alınan adli sicil belgeleri asılları ile bu şahıslardan sürekli olarak yurtdışında ikamet eden yabancı uyruklular için uygun beyan formu asılları beyan edilmesi gerekmektedir.
  • Başvuru sırasında Türkiye genelinde kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu bulunmadığının tevsikine ilişkin olarak; başvuru tarihinden geriye dönük en geç 1 ay içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumunun e-borcu yoktur uygulaması içerisinde yer alan ihale konusu olmayan işlerle ilgili e-borcu yoktur belgesi alınması.
  • Başvuru sırasında Sosyal Güvenlik Kurumunun ilgili birimlerinden başvuru tarihinden geriye dönük en geç 1 ay içerisinde alınan yazı aslı veya borcun teminata bağlandığını, yapılandırıldığını, tecil edildiğini, taksitlendirildiğini veya mahsup talebi kabul edildiğini gösterir yazı aslı.
  • Başvuru sırasında bağlı bulunulan vergi dairesi ile nakil gelinen vergi dairelerinden başvuru tarihinden geriye dönük en geç 2 ay içerisinde alınan vergi mevzuatı gereğince kesinleşmiş vergi borcu bulunmadığını veya borcu bulunmakla birlikte bu borcun teminata bağlandığını, yapılandırıldığını, tecil edildiğini, taksitlendirildiğini veya mahsup talebi kabul edildiğini gösterir yazı aslı.
  • Sertifika sahibi olmaya hak kazanıldıktan sonra, başvuru sırasında geçerli olan ISO 9001 ve ISO 27001 sertifikalarının sertifika sahibinden kaynaklanan nedenler dışında herhangi bir nedenle geçerliliğini kaybettiğinin Bölge Müdürlüğünce öğrenildiği tarihten itibaren 5 iş günü içerisinde, sertifika sahibine bu belgelerin 6 ay içerisinde tamamlanması için bildirimde bulunulur. ISO 9001 ve ISO 27001 sertifikalarının, süresi içinde yenilenmemeleri nedeniyle geçerliliklerini yitirmiş olduğunun Bölge Müdürlüğünce öğrenildiği tarihten itibaren 5 iş günü içerisinde, sertifika sahibine bu belgelerin 3 ay içerisinde tamamlanması için bildirimde bulunulur.
  • Yapılan ilk başvuruda, bu madde uyarınca ibraz edilmesi gereken ISO sertifikalarının eksik ya da geçersiz olduğunun ya da üçüncü fıkra uyarınca uygun olmadığının Bölge Müdürlüğünce tespit edilmesi halinde, sertifika sahibine bu belgelerin 6 ay içerisinde tamamlanması için 5 iş günü içinde bildirimde bulunulur.
  • YYS-I veya YYS-II statüsüne ilişkin başvurularda, sigortalı çalışan sayısının tevsikine ilişkin olarak, uygun form ile Sosyal Güvenlik Kurumunun ilgili birimlerinden YYS-I veya YYS-II statüsüne ilişkin başvurunun yapıldığı tarihten geriye dönük en geç 1 ay içerisinde alınan yazı aslı.
  • Sertifika sahibince sertifikanın düzenlendiği tarihten sonraki her 12 aylık dönem sonunda sertifika kapsamında gerçekleştirilen gümrük işlemlerinin usulüne uygun olarak yapılıp yapılmadığı faaliyet raporu kapsamında, bu dönemlerin sonuna tekabül eden tarihi izleyen 3 ayın sonuna kadar incelenir.
Yıl,
  • Başvuru sırasında, sertifikası daha önce iptal edilmiş kişilerce yeni sertifika başvurusunun iptal işlemini müteakip 3 yıl içerisinde yapılmış olması halinde başvuru ön inceleme yapılmaksızın reddedilir ve başvuru dosyası başvurunun yapıldığı bölge müdürlüğü tarafından derhal iade edilir.
  • Sertifika başvurusunun onaylanmış kişi statü belgesinin veya eşyanın kıymetine bakılmaksızın fatura beyanı veya EUR.MED fatura beyanı düzenlenmesine ilişkin Onaylanmış İhracatçı yetkisinin iptalini müteakip 3 yıl içerisinde yapılmış olması.
  • Yetkilendirilmiş yükümlü sertifikası sahibi kişilere, başvuru yılından bir önceki takvim yılı veya başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük 1 yıl içerisinde en az elli adet A.TR Dolaşım Belgesi düzenleyip vize işlemlerini tamamlamış olmaları halinde onaylanmış ihracatçı olarak basitleştirilmiş işlem kapsamında A.TR düzenleme ve vize etme izni verilebilir.
  • Sertifika sahibi kişilerin başvuru yılından bir önceki takvim yılı veya başvurunun kayda alındığı ayın ilk gününden geriye dönük 1 yıl içerisinde aynı eşyanın (aynı dörtlü tarife pozisyonu altında sınıflandırılan eşyanın) en az elli adet EUR.1 veya EUR.MED Dolaşım Belgesi düzenlemiş olmaları halinde eşyanın kıymetine bakılmaksızın fatura beyanı veya EUR.MED fatura beyanı düzenleyebilme izni verilebilir.
  • Tüm beyanlara ilişkin olarak idarenin isteği doğrultusunda sunulacak şekilde, özel mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, beyanın gerçekleştiği yılın sonundan itibaren 5 yıl süreyle ilgili belgeleri saklamak.
  • Ön incelemeye konu koşulların tümünün karşılanıp karşılanmadığı, sertifikanın düzenlendiği tarihten itibaren her 5 yılda bir sertifikayı düzenleyen bölge müdürlüğü tarafından, bu koşulların tevsikine ilişkin belgeler ile Bakanlık veri tabanları üzerinden yapılacak ön izleme ile tespit edilir.
  • 31/12/2016 tarihinden önce adlarına yetkilendirilmiş yükümlü sertifikası düzenlenmiş olan firmaların, yapılacak ikinci izlemeleri 2024 yılı içerisinde yapılır. 2024 yılı içerisinde ikinci izlemenin yapılacağı tarih, sertifikanın düzenlendiği gün ve ay dikkate alınarak hesaplanır. 2024 yılından sonra her 5 yılda bir yapılacak izlemede izlemenin yapılacağı tarih sertifikanın düzenlendiği gün ve ay dikkate alınarak hesaplanır.

Kaynak:
Ticaret Bakanlığı, 21.02.2020 tarihli 31046 Mükerrer R.G ile değişik Gümrük İşlemlerinin Kolaylaştırılması Yönetmeliği


M. Altay YEGİN
Gümrük Müşaviri
Yorumlar
İlk Yorumu Siz Yapın
Yorumunuz
Diğer Köşe Yazıları